|
IranPack is the
Iranain Information Center on
Packaging in the internet. Those
who are competent in working
with internet and know its
unlimited capacities, may think
that they know what is
iranpack.org. But we say that
even they cannot guess how
useful this site is at the
moment.
|
| |
 |
- رضا نورائي
- Reza Nouraee
- مدير مسئول و سردبير ماهنامه صنعت
بستهبندي
- عضو كميته ملي استاندارد بستهبندي
- عضو هسته برنامهريزي درسي رشته
مهندسي بستهبندي
|
|
درباره
بستهبندي در ايران
-2 |
86/11/1
|
متني
كه در ادامه ميآيد به عنوان سرمقاله
شماره
1 كتاب سال بستهبندي به چاپ رسيده همچنين
به صورت سخنراني در يكي از سمينارهاي اتاق بازرگاني ايران و آلمان ارائه شده است. |
-
نگاه اول
-
به طور كلي در ايران به بسته
(Package) بيشتر از بستهبندي (Packing) توجه شده است. اين به دليل آن
است كه در ايران هنوز شناخت از بستهبندي به ظاهر آن محدود است و بيشتر
توليدكنندگان در پي رسيدن به يك بسته خوب و رقابتي هستند تا بستهبندي خوب و
رقابتي.
-
در چنين فضايي زنجيره تامين و عمليات لجستيك كمتر مورد توجه قرار ميگيرد و
ضايعات محصولات توليدي همچنان بالا است. اين موضوع باعث ميشود هزينه
بستهبندي بيشتر از حد انتظار باشد. زيرا تنها رقابت در محيط خردهفروشي باعث
توجه به بستهبندي بوده، نه اتخاذ رويكردي اقتصادي و بهينه در عمليات توليد.
بنابر اين ما در ايـران نـيازمند تقويت مفاهيم مديريت بستهبندي هستيم.
بالابردن كيفيت بستههاي مورد استفاده در حمل و نقل و توجه به اصول ارگونومي
در آنها، توجه و مطالعه در روشهاي بهينه براي جمع و مهار كردن بستهها
(Packing) و بكارگيري لوازم مناسب براي اين عمليات، شناخت و بكارگيري لوازم
و امكانات آزمايشگاهي براي آزمون بستهها و بستهبندي آنها. اينها بخشي از
مواردي است كه باعث ميشود بستهبندي نقش مفيدي در اقتصاد توليد و مصرف داشته
باشد و مردم به مفهوم بستهبندي و دستاندركاران آن علاقه نشان دهند.
-
يك بسته زيبا اگر نشانهاي از بهرهوري منابع ملي و حفظ حقوق مصرفكننده
نداشته باشد تنها يك سرگرمي يا حتي يك فريب است.
-
نگاه دوم
-
از منظري ديگر به بستهبندي در ايران نگاه ميكنيم. روند
رشد بستههاي اوليه در ايران خوب و قابل توجه است. ما در صنعت چند لايههاي
انعطافپذير توسعه قابل قبولي داشتهايم
.
-
پوششهاي اوليه كالاها كه نقش مهمي در بالابردن طول عمر فروشگاهي (shelf
lite) دارند و به سلامتي مصرفكنندگان از يك سو و سودآوري توليدكنندگان از
سوي ديگر كمك ميكنند به خوبي شناخته و پذيرفته شدهاند.
-
امروز چندلايههاي انعطافپذير تا يازده لايه در ايران توليد و مورد استفاده
قرار گرفته اند. اما در بخش ظروف اين پيشرفت چنان كه بايد صورت نگرفته و هنوز
نيازمند دو عامل مهم يعني فنآوري بالا و دانش توليد هستيم. در همين وضعيت
اگر منحني بگيريم ظروف شيشهاي بستهبندي در پايينترين و ظروف پلاستيكي در
بالاترين مكان قرار دارند. اما بستهبندي ثانويه و يا بستههاي اوليهاي كه
نقش بسته ثانويه را هم بازي ميكنند نتواستهاند آن طور كه بايد با
استانداردهاي روز هماهنگ شوند. با آن كه توجه به ظاهر بستهبندي اولويت ذهني
بسياري از توليدكنندگان ايراني است در اجراي اين بخش به قدر كافي حرفهاي عمل
نميكنند. جعبههاي مقوايي ضعيف، گرافيكها و به دنبال آن بهاي نه چندان جا
افتاده و حرفهاي نوعي تناقض در هدف و عملكرد ايجاد كرده است.
-
بستهبندي توزيع همان طور كه گفته شد كمترين ميزان توجه را به خود اختصاص
داده است. براي مثال ورق كروگيت هفتلايه كه براي بستهبندي اغلب كالاهاي
صنعتي و بسياري از كالاهاي كشاورزي صادراتي در دنيا مورد استفاده قرار
ميگيرد در ايران و با وجود فعاليت نزديك به دويست ورقساز، محصولي ناياب
است. همچنين مشكل عدم تنوع لازم در ظروف پلاستيكي بزرگ مانند باكسپالتها و
بالكها نيز وجود دارد. با اين حال تنها در يك سال آينده هشتاد استاندارد ملي
بستهبندي در دستور كار موسسه استاندارد قرار دارد در حالي كه طي سه سال
گذشته كه در مجموع حدود بيست استاندارد ملي بستهبندي تصويب شده است.
-
نگاه سوم
-
يك سوم شمالي ايران بيشترين سرمايهگذاري در صنعت
بستهبندي را دارد. دوسوم باقيمانده را اگر به دو نيمه شرقي و غربي تقسيم
كنيم نيمه غربي سهم بيشتري از نيمه شرقي در جذب سرمايههاي بستهبندي دارد.
اما در يك جمع بندي ميتوان گفت ايران كشوري چهار فصل است
.
-
پروفسور رشينگر فيليوس گياهشناس برجسته جهان، كتابي دارد كه يكصـد و هفتـاد
و پنج بار! تجديد چاپ شده و نام آن <گلهاي سرزمينهاي كوهستاني ايران> است.
جالب است بدانيد كه ايشان در كتاب خود تعداد گونههاي گياهي ايران را تا ده
هزار گونه خوانده و اين در حالي است كه در كل اروپا يازده هزار و پانصد گونه
گياهي موجود است. از آن جا كه كشاورزي منشاء توليد بسياري از مواد خوراكي و
غيرخوراكي است، اين تنوع گياهي شگرف ما را متوجه فرصتهاي ويژه در
سرمايهگذاري ميكند. در صورت مديريت صحيح در خصوص اين منابع، به طور معمول
صنعت بستهبندي نقش موثري در قيمتي كردن كالا خواهد داشت.
-
تنوع آب و هوا و اقليم خاص ايران اين كشور را به منطقهاي مناسب براي دستيابي
به بسياري از پديدههاي عالم كرده و در ايرانيان توانايي رسيدن به بسياري از
چيزهايي را كه اراده كنند به وجود آورده است.
-
ايران با وجود مشكلات خاص و هميشگي خود همواره بستري مناسب براي هر گونه
سرمايهگذاري و يا سرمايهگذاري در هر كاري بوده و هسـت. ايـرانيان به طور
عموميمردميخوشنشين، هوشمند در سرمايه گذاري، مشكل پسند و آرمانگرا وتا حدي
ايدهآليست هستند كه ايـن خصيصـه آخـر بـاعـث تـوجـه و علاقـه هميشگـي ايشـان
به فنآوريهاي برتر بوده و هست. اگر مشكل ارزش پايين ريال ايران در برابر
يورو يا دلار نباشد ايرانيان همه شركتهاي بزرگ دنيا را خواهند خريد چه رسد
به محصولات آنها.
-
|
|
